Akademia: Mieszkaniowe wektory Bułgarii1

FN 2016/10-12 (październik-grudzień 2016)

Decydujący o rozmiarach budownictwa mieszkaniowego, a w konsekwencji o poprawie warunków mieszkaniowych w Bułgarii, poziom inwestycji mieszkaniowych znacząco w ostatnich latach zmalał. W 2014 r. oddano do użytku prawie 10 tys. mieszkań – o 37 proc. mniej niż w 2010 r.

Decydujący o rozmiarach budownictwa mieszkaniowego, a w konsekwencji o poprawie warunków mieszkaniowych w Bułgarii, poziom inwestycji mieszkaniowych znacząco w ostatnich latach zmalał. W 2014 r. oddano do użytku prawie 10 tys. mieszkań – o 37 proc. mniej niż w 2010 r.

Dr hab. n. ekonom.
Mirosław Gorczyca

Uwarunkowania rozwoju mieszkalnictwa

Bułgaria to kraj o 110 372 km2, relatywnie – jak na warunki europejskie – słabo zaludniony (65 osób/km2), w którym liczba

ludności w 2014 r. wynosiła 7 202,4 tys. [8]. Zgodnie z wynikami spisów ludności (por. tab. 1), jej liczba zmalała w latach 1956–2011 o 249,1 tys. (o 3,2 proc.), przy czym do 1985 r. wzrosła o 1 334,9 tys. (o 17,5 proc.), a po nim spadła o 1 584,0 tys. (o 17,7 proc.). Spadek liczby ludności wynikał głównie z radykalnie niskiego przyrostu naturalnego, który od lat 90. notuje ujemny poziom. Np. w latach 2007–2014 wynosił on (w promilach): 5,0 – 4,3 – 3,5 – 3,6 – 5,1 – 5,5 – 5,2 i 5,7 [8], co wynikało z niskiego poziomu „dzietności” kobiet, wynoszącej niespełna 1,5 [8]. Nie bez znaczenia było ujemne saldo migracji zagranicznej, którego poziom to (w promilach): –2,2 w 2005 r. i –0,2 w 2013 r. [9]. Te niekorzystne zmiany demograficzne wystąpiły w sytuacji wydłużenia średniej długości życia w latach 1990–2013 z 71,2 do 74,9 lat ogółem, z tego: z 68,0 do 71,3 u mężczyzn i z 74,7 do 78,6 u kobiet [8].

Podkreślenia wymaga, szczególnie w kontekście kreowania zapotrzebowania na mieszkania, rosnący stopień urbanizacji, jako że odsetek ludności miast wzrósł w latach 1956–2011 z około 1/3 do blisko 3/4 (por. tab. 1).

P/rodukt K/rajowy B/rutto wyniósł w 2014 r. ponad 83,6 mld lewa (BGN) (por. tab. 2). Z innego źródła wynika, że PKB Bułgarii wzrósł w latach 2003–2014 z 19 do 42 mld euro oraz wyniósł w 2014 r. 5 800 euro per capita [10]. W tym okresie PKB per capita zwiększył swą relację – według siły nabywczej lewa – z 33 do 45 proc. średniej dla 28 krajów Unii Europejskiej, w której Bułgaria stanowi – obok Rumunii (55 proc.) – najbiedniejszy kraj [10]. Słabą dynamikę PKB Bułgarii potwierdza inne źródło statystyczne (1,1 proc. w latach 2012–2013 [11]).

PKB – według parytetu siły nabywczej lewa – wyniósł w 2013 r. 16 324 dolarów międzynarodowych, wobec 9 947 w 2005 r., a jego dynamika to w latach 2010–2014: 105,3 proc. ogółem i 108,3 proc. per capita [9].

W warunkach relatywnie mało dynamicznego tempa wzrostu PKB – korzystnie kształtował się udział nakładów brutto na środki trwałe, który wynosił (w proc.): 26,0 w 2005 r., 22,9 w 2010 r. i 21,0 w 2014 r. [9].

W latach 2012–2014 wartość robót budowlano–montażowych wynosiła (w mln BGN): 12 046,4 – 11 654,4 i 13 743,9. Z tego około 92 proc. stanowiło nowe budownictwo i modernizacja [8].

Budownictwo mieszkaniowe

Decydujący o rozmiarach budownictwa mieszkaniowego, a w konsekwencji o poprawie warunków mieszkaniowych, poziom inwestycji mieszkaniowych znacząco zmalał w ostatnich latach, z 4,4 proc. PKB [12] w 1985 r. do cá 1 proc. [7 i 13], co nie pozostało bez wpływu na spadek intensywności budowania mieszkań. W latach 60. i 70. oddawano co roku do użytku po około 50 tys. mieszkań, w 1980 r. 74 tys., a w 1989 r. 40 tys. [12].

W 2014 r. oddano do użytku prawie 10 tys. mieszkań (por. tab. 3). Było to znacząco mniej (o 37 proc.) niż w 2010 r., na poziomie 2012 r. oraz o 20 proc. więcej niż w 2013 r.

Gros mieszkań oddanych do użytku w latach 2010–2014 zrealizowali inwestorzy indywidualni (por. tab. 4). ...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: