Bank i Klient: Jak zapobiec kredytowemu „Paragrafowi 22”?

BANK 2016/05

Gdy osoba aplikująca o kredyt dysponuje zbyt krótką historią kredytową bądź w ogóle jej nie posiada, bank może mieć trudności z dokonaniem wiarygodnej oceny ryzyka kredytowego takiego klienta. Sytuacja prowadzi do paradoksu rodem ze słynnej powieści Josepha Hellera "Paragraf 22", tj. w przypadku ubiegania się o kredyt, powinno posiadać się już kredyt, aby na bazie historii jego spłaty bank mógł oszacować ryzyko kredytowe związane z potencjalnym kredytobiorcą.

Gdy osoba aplikująca o kredyt dysponuje zbyt krótką historią kredytową bądź w ogóle jej nie posiada, bank może mieć trudności z dokonaniem wiarygodnej oceny ryzyka kredytowego takiego klienta. Sytuacja prowadzi do paradoksu rodem ze słynnej powieści Josepha Hellera "Paragraf 22", tj. w przypadku ubiegania się o kredyt, powinno posiadać się już kredyt, aby na bazie historii jego spłaty bank mógł oszacować ryzyko kredytowe związane z potencjalnym kredytobiorcą.

Magdalena Janicka i Andrzej Zduńczyk
Departament Produktów Bankowych BIK S.A.

Jak zatem wygląda sytuacja z dostępnością kredytów? Czy osoby, które dopiero budują swoją historię kredytową mogą liczyć na pozyskanie kredytu w bankach, czy też zmuszone są do korzystania z często droższego finansowania oferowanego poza sektorem bankowym?

Po otrzymaniu wniosku o kredyt, w celu określenia wiarygodności kredytowej klienta, banki powszechnie stosują scoringi (metody oceny punktowej), które porównują profil wnioskującego z profilem klientów, którzy już otrzymali kredyt, na podstawie danych, jakie posiadają o kliencie. W przypadku osób nieposiadających historii kredytowej lub mających ją zbyt krótką albo negatywną naliczenie scoringu często nie jest możliwe, a jeśli nawet scoring zostanie naliczony, to wynik (ocena punktowa) jest z reguły poniżej poziomu, od którego klient kwalifikuje się do finansowania.

Czy jest szansa na zmianę?

Zgodnie z badaniami amerykańskiej organizacji PERC (Policy&Economic Research Council), prowadzącej działalność na rzecz zapobiegania wykluczeniu kredytowemu w społeczeństwie poprzez promowanie roz2016wiązań związanych z wymianą informacji z różnych sektorów gospodarki, ok. 55 mln osób zamieszkałych w USA jest wykluczonych z finansowania bankowego z uwagi na opisane powyżej powody.

Analizy przeprowadzone przez PERC pokazują, że włączenie w proces oceny ryzyka tych klientów danych o terminowości płatności rachunków w firmach użyteczności publicznej (dostawcy wody, ogrzewania, energii elektrycznej), u operatorów sieci kablowych czy w firmach telekomunikacyjnych przynosi wymierne rezultaty.

W przypadku USA uwzględnienie ww. danych w modelu scoringowym umożliwiło ocenę ryzyka dla blisko 22 mln osób, które były dotychczas wykluczone z finansowania bankowego z uwagi na brak, zbyt krótką lub złą historię kredytową.

Dodatkowo połowa ankietowanych przez PERC stwierdziła, że przekazywanie pełnej historii płatności z ww. firm do biura kredytowego i jej wykorzystanie w scoringu wpłynęłoby na większą skłonność do regulowania płatności na czas.

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: