Bankowość i Finanse | depozyty – Kancelaria SK&S | Ujemne oprocentowanie depozytów – pomiędzy dyskusją prawną a polityką nadzorczą

BANK 2021/07

Od kilku lat mamy do czynienia z bezprecedensową sytuacją niskich (symbolicznych) lub nawet ujemnych stóp procentowych. Dotyka ona wszystkich uczestników rynku finansowego, w tym banki komercyjne i ich klientów. W ostatnich miesiącach pojawiło się kilka wypowiedzi ze strony organów nadzoru oraz komentatorów prawnych na temat dopuszczalności bądź niedopuszczalności stosowania ujemnego oprocentowania depozytów, w szczególności środków przechowywanych na rachunkach bankowych. Niestety wydaje się, że zamiast dyskusji mamy do czynienia z serią monologów, do tego wygłaszanych w obszarach, w których nie mają racji bytu. Dotyczy to zwłaszcza obszaru cywilnoprawnego.

Od kilku lat mamy do czynienia z bezprecedensową sytuacją niskich (symbolicznych) lub nawet ujemnych stóp procentowych. Dotyka ona wszystkich uczestników rynku finansowego, w tym banki komercyjne i ich klientów. W ostatnich miesiącach pojawiło się kilka wypowiedzi ze strony organów nadzoru oraz komentatorów prawnych na temat dopuszczalności bądź niedopuszczalności stosowania ujemnego oprocentowania depozytów, w szczególności środków przechowywanych na rachunkach bankowych. Niestety wydaje się, że zamiast dyskusji mamy do czynienia z serią monologów, do tego wygłaszanych w obszarach, w których nie mają racji bytu. Dotyczy to zwłaszcza obszaru cywilnoprawnego.

Dr Marcin Olechowski
Partner, Adwokat
Współpracuje z SK&S od 1996 r. i kieruje praktyką bankowości i finansów. Doradza w złożonych kwestiach regulacyjnych w zakresie prawa bankowego i instytucji finansowych oraz przy transakcjach finansowania. Adiunkt w Katedrze Prawa Cywilnego WPiA UW. Rekomendowany w rankingach Chambers Europe, Chambers FinTech, Legal 500 i IFLR1000.

Dr Wojciech Iwański
Partner, Adwokat
Z kancelarią SK&S współpracuje od 2006 r. Specjalizuje się w regulacji usług finansowych, przede wszystkim bankowych i płatniczych. Zajmuje się zagadnieniami dotyczącymi podejmowania i prowadzenia działalności przez polskie i zagraniczne podmioty w sektorze usług bankowych, płatniczych oraz maklerskich. Od 2020 r. indywidualnie rekomendowany w rankingu Chambers FinTech (Band 2) oraz Chambers Europe Banking & Finance: Regulatory (Up and Coming).

O czym właściwie rozmawiamy?

Zacznijmy od ustalenia, czego dotyczy dyskusja. Pojawiające się w niej określenia „odsetki ujemne” czy „ujemne oprocentowanie” są, jak trafnie podkreślił dr Tomasz Czech w jednym ze swoich ostatnich artykułów, pewnym skrótem myślowym. W praktyce chodzi o możliwość pobierania przez bank opłaty stosunkowej, opartej na pewnym określonym współczynniku, obliczanej w stosunku do kwoty środków przechowywanych na rachunku bankowym. Mechanika obliczania takiej opłaty byłaby analogiczna do naliczania „klasycznych” odsetek należnych klientowi, przy jednoczesnym odwróceniu wektora płatności. To klient w tym przypadku ponosiłby koszt utrzymywania depozytu, który nie byłby wskazany w sposób ryczałtowy, ale płynnie dostosowywany do wysokości depozytu.

Co istotne, ani przepisy prawa cywilnego, ani publicznoprawne regulacje (w szczególności ustawy – Prawo bankowe) nie przesądzają, że pojęcie „odsetek” musi oznaczać wynagrodzenie z tytułu możliwości korzystania z powierzonego kapitału, czy szerzej, jak wydaje się to interpretować przewodniczący KNF w swojej wypowiedzi z 22 kwietnia br., pożytku z prawa. Takie rozumienie odsetek rzeczywiście dotychczas przeważało, ale zostało ukształtowane w diametralnie innych okolicznościach. Wbrew pojawiającym się wypowiedziom (przewodniczący KNF odwołuje się do „wszystkich funkcji, które pełnią odsetki” oraz „ich normatywnej konstrukcji”) nie jest to także pojęcie jednoznaczne w&...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: