BCC: raport nt. stanu wykorzystania funduszy UE

Polecamy

Ocena rządu w obszarze rozwoju regionalnego i zagospodarowania funduszy europejskich oraz rekomendacje działań przedstawione przez doktora Jerzego Kwiecińskiego podczas posiedzenia Gospodarczego Gabinetu Cieni BCC, 30 września br.

Ocena rządu w obszarze rozwoju regionalnego i zagospodarowania funduszy europejskich oraz rekomendacje działań przedstawione przez doktora Jerzego Kwiecińskiego podczas posiedzenia Gospodarczego Gabinetu Cieni BCC, 30 września br.

OCENA Z UZASADNIENIEM - Jakie działania zasługują na poparcie/krytykę?

Działania, które zasługują na poparcie:

Przygotowania do nowej perspektywy finansowej 2014-2020. Najważniejsze działania w III kwartale 2013 roku to działania na rzecz przyjęcia nowego budżetu wieloletniego UE i przygotowywanie kluczowych dokumentów programowych. To prawdopodobnie ostatni tak znaczący budżet unijny dla Polski, a jego kształt i wykorzystanie będzie miało kluczowe znaczenie dla rozwoju Polski na najbliższe lata. Proponowany budżet jest po raz pierwszy w historii UE mniejszy niż poprzedni (960 mld euro w zobowiązaniach i 908 mld euro w wydatkach), chociaż łącznie Polska może liczyć na środki nieco większe niż obecnie, na prawie 105,8 mld euro (w cenach 2011 roku), z czego 72,9 mld euro w ramach polityki spójności. Przedsiębiorcy, przede wszystkim mali i średni, będą mogli liczyć na znacząco większe wsparcie ze środków unijnych niż obecnie.

Programy wsparcia na rzecz przedsiębiorców. Doceniamy wysiłki Ministerstwa Rozwoju Regionalnego, Ministerstwa Gospodarki i Polskiej Agencji Rozwoju Przedsiębiorczości w ostatnich miesiącach na rzecz jak najbardziej pełnego i efektywnego wykorzystania dostępnych środków unijnych w ramach obecnej perspektywy finansowej 2007-2013. PARP przygotowała i uruchomiła serię konkursów w takich obszarach jak wdrażanie innowacyjnych technologii i wynalazków, projekty internetowe, inicjatywy klastrowe czy wsparcie dla eksportu, na zdecydowanie zmienionych, bardziej przyjaznych dla przedsiębiorców zasadach. Także Narodowe Centrum Badań i Rozwoju uruchamia co raz to kolejne, nowe, bardzo ciekawe programy na rzecz wspierania tworzenia i rozwoju w firmach inicjatyw w dziedzinie badań i innowacji oraz współpracy sektora biznesu i nauki. Przygotowywane i ogłaszane są przez zarządy województw także ostatnie już chyba konkursy wsparcia dla firm ze środków unijnych w programach regionalnych w ramach obecnej perspektywy finansowej.

Działania, które oceniamy krytycznie:

Budżet unijny na lata 2014-2020. Wprawdzie wydawało się już, że polityczne uzgodnienie wieloletniego budżetu unijnego pomiędzy Radą Europejską, Parlamentem Europejskim i Komisją Europejską nastąpiło pod koniec czerwca i przyjęcie budżetu to tylko drobna kwestia natury formalnej, która tylko została przełożona z lipca na wrzesień ze względu na wakacje. Ale we wrześniu spór pomiędzy Parlamentem a Radą rozgorzał na nowo. Parlament zarzuca rządom złamanie uzgodnień. Głównym problemem jest kształt budżetu unijnego na rok 2013, która miał zostać zwiększony o dodatkowe 11,2 mld euro. W tym celu Komisja przedstawiła 25 września drugą nowelizację budżetu unijnego na 2013 rok na dodatkowe 3,9 mld euro (pierwsza wiosenna nowelizacja budżetu opiewała na 7,3 mld euro). Eurodeputowani domagają się także udziału w pracach nad nowymi programami i politykami unijnymi, głównie politykami rolną i spójności, i krytykują działania rządów za zamkniętymi drzwiami. Ze względu na toczący się spór, przyjęcie budżetu zapewne nie nastąp i wcześniej niż w końcu października, a to z kolei przesuwa w czasie przyjęcie pakietu unijnych regulacji oraz negocjacje i przyjmowanie dokumentów programowych. Z tego powodu jest już prawie pewne, że praktyczne rozpoczęcie działań w ramach nowej perspektywy finansowej nie nastąpi w 2014 roku, ale dopiero w 2015 roku.

Korekty finansowe Komisji Europejskiej. Pojawiają się i będą się pojawiać kolejne korekty finansowe ze strony Komisji Europejskiej, ze względu na wskazywane nieprawidłowości, wobec zarówno wspólnej polityki rolnej i polityki spójności. W stosunku do skali prowadzonych działań, Polska relatywnie w niewielkim stopniu dotychczas była objęta tymi korektami. Polski system zarządzania jest stosunkowo rygorystyczny i w znacznym stopniu zapobiega takim nieprawidłowościom. Ale będąc obecnie największym beneficjentem unijnych funduszy i ze względy na kłopoty budżetowe w Unii Europejskiej, musimy się liczyć z intensyfikacją nakładania na Polskę takich korekt finansowych przez Komisję. Aby skutecznie opierać się takim próbom, które nie zawsze są w pełni uzasadnione, konieczna jest bardzo dobra współpraca i koordynacja działań w polskiej administracji oraz profesjonalne negocjacje z urzędnikami z Komisji. Korekty Komisji mogą skutkować utratą setek jeśli nie miliardów euro. Najwyższa Izba Kontroli zapowiedziała, że kontrole związane z wydawaniem unijnych pieniędzy staną się priorytetem urzędu w najbliższych latach. To dobrze, że urząd chce się przyczynić do lepszego wydawania unijnych pieniędzy. Ale oby jego działania przyczyniły się do bardziej efektywnego wykorzystywania unijnych pieniędzy i zapobiegania wspomnianym korektom finansowym, a nie do pobudzania nowych, nadmiernych korekt ze strony Komisji.

PRIORYTETY - Jakie działania i dlaczego powinien podjąć rząd w danym obszarze?

Nowa perspektywa finansowa UE 2014-2020. Najważniejsze zadania w kolejnym kwartale to doprowadzenie do przyjęcia wieloletniego budżetu unijnego przez Parlament Europejski i Radą Europejską, wypracowanie i przyjęcie pakietu regulacji unijnych na nową perspektywę finansową 2014-2020 oraz przygotowywanie i negocjacje dokumentów strategicznych, w tym Umowy Partnerstwa, programów operacyjnych, programów pomocowych i całego systemu krajowego zarządzania w nowej perspektywie finansowej 2014-20, zarówno na poziomie centralnym jak i regionalnym.

Konkurencyjność i innowacyjność gospodarki. Musimy także zintensyfikować wydawanie pieniędzy unijnych w ramach obecnej perspektywy finansowej, bo jeszcze spore wydatki nas czekają w tym i kolejnych dwóch latach, oraz powinniśmy zwiększyć ich efektywność. Musimy zwracać większą uwagę jak działania rozwojowe, w tym polityka regionalna, wpływają na konkurencyjność i innowacyjność gospodarki. Ostatnio publikowane rankingi pokazują, że pomimo unijnego wsparcia, Polska i polskie regiony tracą na innowacyjności.

Źródło: Gospodarczy Gabinet Cieni BCC

Udostępnij artykuł: