Krajowy Ranking ?Wyróżniające się banki spółdzielcze: Ekstraklasa spółdzielcza

NBS 2012/05

Krakowski Bank Spółdzielczy w Krakowie, w kategorii "Największe banki" oraz Bank Spółdzielczy w Oławie, Bank Spółdzielczy w Przemkowie, Bank Spółdzielczy w Stegnie i Bank Spółdzielczy w Zagórowie w kategorii "Najefektywniejsze banki" zostały laureatami głównymi Krajowego Rankingu "Wyróżniające się banki spółdzielcze" - edycji 2012.

Krakowski Bank Spółdzielczy w Krakowie, w kategorii "Największe banki" oraz Bank Spółdzielczy w Oławie, Bank Spółdzielczy w Przemkowie, Bank Spółdzielczy w Stegnie i Bank Spółdzielczy w Zagórowie w kategorii "Najefektywniejsze banki" zostały laureatami głównymi Krajowego Rankingu "Wyróżniające się banki spółdzielcze" - edycji 2012.

Ranking sporządzono na podstawie badań ankietowych 574 banków działających na koniec 2011 r. w Grupie BPS, w Spółdzielczej Grupie Bankowej, a także poza strukturami zrzeszeń (Krakowski Bank Spółdzielczy). Wzorem poprzednich edycji poprosiliśmy o podanie podstawowych danych bilansowych (za lata 2010 i 2011), na podstawie których zostało ustalone zestawienie 100 najlepszych BS-ów w dwóch kategoriach głównych: I. "Największe banki", II. "Najefektywniejsze banki", oraz w 29 podkategoriach rankingu.

Jak ocenialiśmy banki?

Klasyfi kacji dokonał zespół analityczny pod kierunkiem Wiesława Żółtkowskiego - niezależnego eksperta ds. ryzyka bankowego. W kategorii I. porównano banki według uzyskanej w 2011 r. wartości sumy bilansowej, funduszy własnych, kredytów, depozytów i wyniku fi - nansowego. Miejsce zdobyte przez bank w każdej z tych podkategorii wyznacza również liczbę uzyskanych punktów. Suma punktów decydowała o klasyfi kacji końcowej w kategorii "Największy bank", im była niższa, tym wyższe miejsce w rankingu.

Na innych zasadach ocenialiśmy banki w kategorii II. Aby ustalić efektywność w warunkach porównywalnych, zostały one podzielone na 4 grupy w zależności od wielkości aktywów:
- banki o sumie bilansowej powyżej 200 mln zł,
- banki o sumie bilansowej od 100 do 200 mln zł,
- banki o sumie bilansowej od 50 do poniżej 100 mln zł,
- banki o sumie bilansowej poniżej 50 mln zł.

  • Dla każdego banku obliczyliśmy procentowy przyrost poszczególnych wartości bilansowych w latach 2010-2011 (sumy bilansowej, funduszy własnych, kredytów i depozytów) do uśrednionego wzrostu w grupie rówieśniczej. Pominęliśmy wynik fi nansowy, aby zniwelować efekt losowego charakteru zmiany jego wartości. W przypadku zwrotu z aktywów (ROA) i zwrotu z kapitału (ROE) dane dla poszczególnych banków porównaliśmy do średniej dla grupy (w 2011 r.).
  • Wskaźnik 0 oznacza wynik na średnim poziomie danej grupy. Im wartość jest większa od 0, tym pozycja banku na tle średniej jest lepsza, a im mniejsza od 0, tym gorsza.
  • Dla każdego banku zsumowaliśmy w ten sposób obliczone wskaźniki, wynik decydował o miejscu w tej kategorii rankingu. Im większa była suma uzyskanych punktów, tym bank uznano za bardziej efektywny.

Liga mistrzów NBS

Laureatami rankingu w kategorii "Największe banki" zostały: Krakowski Bank Spółdzielczy w Krakowie, Wielkopolski Bank Spółdzielczych w Poznaniu, Podkarpacki Bank Spółdzielczy z siedzibą w Sanoku, Bank Spółdzielczy w Brodnicy, Polski Bank Spółdzielczy w Ciechanowie, Spółdzielczy Bank Rzemiosła i Rolnictwa w Wołominie.

Laureatami Krajowego Rankingu w kategorii "Najefektywniejsze banki" są:

  • w grupie I (powyżej 200 mln zł sumy bilansowej) - Bank Spółdzielczy w Oławie, Bank Spółdzielczy w Gnieźnie, Bank Spółdzielczy w Jarosławiu;
  • w grupie II (od 100 do 200 mln zł) - Bank Spółdzielczy w Przemkowie, Nadwiślański Bank Spółdzielczy w Czerwińsku nad Wisłą z siedzibą w Wyszogrodzie, Bank Spółdzielczy w Sokółce;
  • w grupie III (od 50 do 100 mln zł) - Bank Spółdzielczy w Stegnie, Bank Spółdzielczy w Krościenku nad Dunajcem, Bank Spółdzielczy w Kazimierzu Dolnym;
  • w grupie IV (do 50 mln zł) - Bank Spółdzielczy w Zagórowie, Bank Spółdzielczy w Wąsewie, Bank Spółdzielczy w Tworogu.

Uwzględniając szczegółowe kryteria efektywności, w swoich grupach wyróżniły się pod względem

  • wzrostu sumy bilansowej: BBS w Darłowie, BS w Piątnicy, BS w Lipce, BS w Pionkach;
  • przyrostu funduszy własnych: BS w Limanowej, BS w Raszynie, BS w Radomyślu Wielkim, BS w Goworowie;
  • dynamiki kredytów: SBRiR w Wołominie, NBS w Czerwińsku nad Wisłą, BS w Kolbuszowej, BS w Grodzisku Mazowieckim;
  • przyrostu depozytów: BBS w Darłowie, BS w Piątnicy, BS w Lipce, BS w Goworowie;
  • zwrotu z funduszy własnych (ROE): BS w Oławie, BS w Przemkowie, BS w Stegnie, BS w Zagórowie;
  • zwrotu z aktywów (ROA): BS w Czarnkowie, BS w Nadarzynie, BS w Brzeźnicy, BS w Zagórowie.

nbs.05.2012.tabela.009.550x

nbs.05.2012.foto.009.150xNasi liderzy biją rekordy!

Rok 2011 był rekordowy dla liderów sektora spółdzielczego. Dynamicznie wzrosły ich wyniki finansowe i aktywa, stąd w rankingu przybyło BS-ów o większym od średniej potencjale rozwoju. Sumę bilansową ponad 1 mld zł uzyskały cztery banki, w tym dwa powyżej 2 mld zł. Banki największe odnotowały przeciętnie 13,7-proc. wzrost sumy bilansowej (8,9 proc. w bankach małych) oraz wysoki 15,4-proc. przyrost funduszy własnych (banki małe - od 8,4 proc. do 10,6 proc.).

Mniejsze banki działały na rynku bardziej pasywnie. Preferując bezpieczeństwo nad ryzykiem, uzyskały niższą dynamikę potencjału rozwoju, za to wyższą efektywność aktywów. Z reguły mają niższe koszty i wyższe marże (mniejsza konkurencja), osiągają też niższy zwrot z funduszy własnych z uwagi na nadmiar kapitału w relacji do prowadzonej działalności, czego dowodzą wysokie współczynniki wypłacalności. Z analizy tabel bilansowych wynika, że w wielu BS-ach nastąpiło osłabienie dynamiki wzrostu bądź obniżenie zysku netto. Można domniemywać, że jest to opóźniona w stosunku do banków komercyjnych reakcja na kryzys na rynkach finansowych.

Lider rankingu w kategorii "Największe banki" - Krakowski Bank Spółdzielczy zgromadził najwyższe fundusze własne (161,42 mln zł), był drugi w klasyfikacji pod względem sumy bilansowej (2,02 mld zł), depozytów (1,70 mld zł) i wyniku finansowego (14,14 mln zł), a trzeci uwzględniając sam poziom kredytów (1,17 mld zł). Ubiegłoroczny zwycięzca rankingu - Podkarpacki Bank Spółdzielczy posiada wciąż najwyższą sumę bilansową (2,03 mld zł), wartość udzielonych kredytów (1,37 mld zł) i zebranych depozytów (1,80 mld zł). Wielkopolski Bank Spółdzielczy w Poznaniu (NeoBANK) uzyskał rekordowy wynik finansowy netto (19,06 mln zł). Imponujące przyrosty wartości bilansowych oraz wskaźników ROA i ROE osiągnęły zwycięzcy w kategorii najefektywniejszych: Bank Spółdzielczy w Oławie, Bank Spółdzielczy w Przemkowie, Bank Spółdzielczy w Stegnie i Bank Spółdzielczy w Zagórowie.

 

nbs.05.2012.tabela.010.550x

nbs.05.2012.foto.010.250xPod presją konkurencji

Z analiz BFG wynika, że efektywność na zatrudnionego (wynik działalności bankowej pomniejszony o koszty działania i amortyzację na pracownika) jest w BS-ach pięć razy niższa niż w bankach komercyjnych, a spadek marż i przychodów odsetkowych stanowi poważną barierą rozwoju sektora. Nawet jeżeli przeciętne wyniki w sektorze nie są zagrożone należy liczyć się z presją nowej konkurencji na lokalnych rynkach. Utrata klientów już jest widoczna w segmencie agrobiznesu, a dotychczas mocny atut - wielka sieć dystrybucji produktów i usług, zdaniem ekspertów zostanie mocno osłabiony przez wdrożenie w bankach komercyjnych technologii wirtualnej obsługi klientów.

Od kilku już lat zmienia się struktura aktywów sektora BS-ów, w szczególności maleje udział kredytów dla gospodarstw domowych. Może to oznaczać, że coraz trudniej zwiększać dochody w oparciu o dotychczasową bazę kredytobiorców. Ten względny ubytek tradycyjnych klientów jest rekompensowany przez finansowanie firm sektora MŚP. Dla wielu banków spółdzielczych są to jednak nowi klienci, często tacy, z którymi niełatwo jest współpracować z punktu widzenia ryzyka i rentowności.

Jeszcze 10 lat temu z punktu widzenia absorpcji różnych ryzyk, sektor BS-ów wydawał się bardzo mocny, także dlatego że realizował marżę odsetkową wyższą aż o 5 pkt proc. niż w komercji. Teraz ta różnica zawęziła się do poziomu ponizej 1 pkt proc. Oznacza to, ze lokalnosc banku, bliskosc klienta i znakomite zrozumienie potrzeb srodowisk nie zawsze przekłada sie na wyzsza marze.

Jak odmrozic potencjał?

Z drugiej strony warto pamietac, ze w ciagu ostatnich trzech lat sektor bankowosci spółdzielczej bez zadnej pomocy z zewnatrz zwiekszył kapitały własne o 50 proc., co oznacza znaczacy wzrost potencjału rozwoju. Na koniec grudnia 2011 r. srednia wartosc aktywów przypadajaca w Grupie BPS na jeden bank wynosiła 130 872 tys. zł, natomiast w SGB-Banku - 137 392 tys. zł. Po raz pierwszy od kilku lat dynamika kredytów wyprzedziła wzrost depozytów. Banki spółdzielcze wypracowały łaczny wynik 920 mln zł. Gdyby załozyc hipotetycznie, ze cały ten zysk byłby przeznaczony na akcje kredytowa, ich udziałowcy i klienci uzyskaliby dodatkowe wsparcie w kwocie 9 mld zł.

Udziały rynkowe sektora wciaz sa dalekie od oczekiwan, aczkolwiek zróznicowane: w kredytowaniu ogółem - 6 proc., w obsłudze przedsiebiorstw - 5 proc.,  nansowaniu sektora MSP - 8 proc., zas jednostek samorzadu terytorialnego - 10 proc. Nadal istnieje duza liczba banków z niskimi kapitałami. Blisko 50 proc. BS-ów ma fundusze własne 5-10 mln zł, a 25 BS-ów ponizej 5 mln zł. Z analizy NBP wynika, ze 60 BS-ów wymaga natychmiastowego zwiekszenia bazy kapitałowej, nie tylko ze wzgledu na uwarunkowania biznesowe, ale i wymogi regulacyjne Bazylei III.

Bankowy sektor spółdzielczy ma ogromna nadpłynnosc w wysokosci 15 mld zł, wobec niedopłynnosci 139 mld zł w bankach komercyjnych. Z analiz KNF wynika jednak, ze w sytuacji gdy kapitały podstawowe Tier 1 beda liczone według standardów Bazylei III z wyłaczeniem funduszu ogólnego ryzyka oraz funduszu udziałowego, banki spółdzielcze na spełnienie długookresowej normy płynnosci potrzebuja dodatkowo 11 mld zł. Normy 1 mln euro mogłoby wówczas nie spełnic 118 BS-ów o aktywach ponizej 40 mln zł. Grupa ta stanowi 20 proc. ogólnej liczby BS-ów i niecałe 5 proc. aktywów sektora, a podstawowym dla nich ryzykiem sa koncentracje na funduszu udziałowym. Sektor stoi wiec przed wymogiem wdrozenia unijnego Systemu Ochrony Instytucjonalnej IPS, w którym banki poprzez wspólne limitowanie ryzyka istotnie zwieksza swoje bezpieczenstwo.

nbs.05.2012.tabela.011.550x


Wyniki rankingu dokonane na podstawie badan ankietowych moga byc niedokładne, gdyz nie wszystkie banki odpowiedziały na zaproszenie Redakcji lub nadesłały informacje niepełne. Serdecznie dziekujemy Panstwu za współprace.

 

Udostpnij artyku: