Nauka i Edukacja Ekonomiczna | Raport PAB-WIB | Coraz więcej wyzwań przed bankami spółdzielczymi

BANK 2021/10

Bliskie zera stopy procentowe, nadpłynność i mały popyt na kredyt, brak możliwości inwestycyjnych, stosunkowo wysoki odsetek złych kredytów – to otoczenie, które szczególnie silnie dotyka banki spółdzielcze. A do tego, walcząc o klientów, muszą one brać udział w technologicznym wyścigu i zmieniać ofertę produktową. Co pozwoli im przetrwać?

Bliskie zera stopy procentowe, nadpłynność i mały popyt na kredyt, brak możliwości inwestycyjnych, stosunkowo wysoki odsetek złych kredytów – to otoczenie, które szczególnie silnie dotyka banki spółdzielcze. A do tego, walcząc o klientów, muszą one brać udział w technologicznym wyścigu i zmieniać ofertę produktową. Co pozwoli im przetrwać?

Jacek Ramotowski

Taką diagnozę aktualnej sytuacji banków spółdzielczych, mających ok. 7% aktywów całego polskiego sektor bankowego i ok. 9% kredytów stawia raport „Wpływ pandemii COVID-19 na banki spółdzielcze w Polsce: zagrożenia i średniookresowe działania dostosowawcze”. Przygotowany został przez zespół kierowany przez dr. Krzysztofa Kila wraz z prof. Ewą Miklaszewską oraz dr. Mateuszem Folwarskim i dr. Marcinem Idzikiem na zlecenie Programu Analityczno-Badawczego Warszawskiego Instytutu Bankowości.

Niejednorodność sektora

Pandemia, pogorszenie sytuacji gospodarczej i związane z tym działania rządu, banku centralnego oraz regulatorów przyniosły nowe wyzwania dla całego sektora bankowego, który w 2020 r. zanotował głęboki spadek rentowności. Ale szczególnie dotknięte nową sytuacją zostały banki spółdzielcze, a zwłaszcza małe. Dlaczego? Bo ich rentowność w znacznie większym stopniu niż w bankach komercyjnych zależy od wyniku odsetkowego.

Autorzy raportu przeprowadzili badania pozwalające prześledzić zależności pomiędzy rozwojem nowej sytuacji makroekonomicznej, w której działa sektor bankowy, a jego rentownością. Przeprowadzili także ankietę wśród instytucji sektora spółdzielczego, z której wynika, jakie banki podejmują działania pozwalające zaradzić trudnej sytuacji i jak wychodzą naprzeciw oczekiwaniom swoich klientów.

Raport zawiera wiele rekomendacji i wniosków. Koncentrują się one na możliwościach korekt i działań dostosowawczych w średnim okresie. Banki spółdzielcze mogłyby je podjąć, żeby w trudnym otoczeniu poprawić swoją pozycję. Nie mają natomiast na celu wywracania do góry nogami całego obecnego modelu bankowości spółdzielczej w Polsce.

Wyniki badań prowadzą do bardzo istotnej konstatacji – sektor banków spółdzielczych jest bardzo niejednorodny. W nieco odmiennej sytuacji znalazły się banki bardzo duże, o sumie bilansowej powyżej 1 mld zł i duże (powyżej 0,5 mld zł), w nieco innej średnie (200–500 mln zł), a w jeszcze innej małe (100–200 mln zł) i bardzo małe, których suma bilansowa nie przekracza 100 mln zł.

Dlatego działania podejmowane przez banki w tym samym otoczeniu nie mogą być takie same. Banki spółdzielcze to grupa silnie zróżnicowana nie tylko pod względem wielkości, ale też dostarczanych produktów, procesów, strategii rozwoju oraz wykorzystywanych narzędzi technologicznych. Różna jest też ich sytuacja w zakresie rentowności i stabilności.

Zwiększający się dystans

Autorzy raportu dokonali analizy negatywnych trendów dotykających sektora banków spółdzielczych. Przyjrzeli się skutkom malejącej marży odsetkowej, nadpłynności, spadku wielkości i jakości portfela kredytowego. Zwrócili także uwagę na sprawę być może najważniejszą – pogłębiający się dystans technologiczny pomiędzy tym sektorem a dużymi bankami komercyjnymi. To – zdaniem autorów raportu – stanowi największe wyzwanie dla sektora banków spółdzielczych. Sytuacja jest też wyjątkowo trudna, bo spadkowi rentowności muszą towarzyszyć wysokie koszty technologicznej transformacji. Jak tym wyzwaniom zatem sprostać?

Co więcej, same banki spółdzielcze wskazują, iż widzą, że dystans pomiędzy nimi a innymi podmiotami rynku finansowego mocno się powiększa. A z badań wynika, że im mniejszy jest bank spółdzielczy, tym bardziej jego rentowność jest wrażliwa na obniżki stóp. ...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: