NBS | Bankowość i Finanse | BIK SA | Monitoring lokalny vs. monitoring globalny – o tym, dlaczego warto spojrzeć z innej perspektywy

BANK 2020/09

Nie tylko NASA – z pomocą najnowszej technologii – monitoruje kilkadziesiąt tysięcy typów obiektów w kosmosie, wychwytując zachowania ryzykowne i niosące zagrożenie dla naszej planety. Automatyzacja, monitorowanie wybranych „obiektów”, przewidywanie ryzykownych zdarzeń w obszarze licznych powiązań transakcyjnych klientów – co prawda na Ziemi, a nie w galaktykach Wszechświata – stanowi dziś także domenę nowoczesnej bankowości.

Nie tylko NASA – z pomocą najnowszej technologii – monitoruje kilkadziesiąt tysięcy typów obiektów w kosmosie, wychwytując zachowania ryzykowne i niosące zagrożenie dla naszej planety. Automatyzacja, monitorowanie wybranych „obiektów”, przewidywanie ryzykownych zdarzeń w obszarze licznych powiązań transakcyjnych klientów – co prawda na Ziemi, a nie w galaktykach Wszechświata – stanowi dziś także domenę nowoczesnej bankowości.

Andrzej Zduńczyk
Absolwent Wydziału Finansów i Bankowości Uniwersytetu Łódzkiego. Swoją przygodę z bankowością rozpoczął w roku 1999 w banku PKO BP. Od czerwca 2003 r. związany z duńskim bankiem Nykredit Realkredit A/S, gdzie zajmował stanowiska eksperckie związane z obszarem oceny ryzyka kredytów hipotecznych. Pracę z Biurze Informacji Kredytowej SA rozpoczął w grudniu 2008 r. w obszarze produktów dedykowanych sektorowi bankowemu. Od października 2018 r. pełni funkcję dyrektora Departamentu Rozwoju Produktów i jest odpowiedzialny m.in. za biznesowe utrzymanie i rozwój oferty produktowej BIK oraz BIG InfoMonitor.

Nie wiem jak Czytelnicy, ale ja ostatnio coraz częściej lubię patrzeć w gwiazdy. Poczucie, że te rozświetlające wieczorne niebo punkciki, to światło planet, gwiazd, galaktyk podróżowało do nas nawet przez setki milionów lub więcej lat sprawia, że uświadamiamy sobie skalę i ogrom Wszechświata. Sama tylko Droga Mleczna (galaktyka, której częścią jest nasz Układ Słoneczny) to ok. 400 mld gwiazd, a światło potrzebuje blisko 100 tys. lat, by dotrzeć z jednego jej krańca na drugi. Warto przy tym pamiętać, że Droga Mleczna jest tylko jedną ze… 100 mld galaktyk. Patrząc z takiej perspektywy, Ziemia to zaledwie pyłek wirujący w bezkresie kosmosu. A nasze ziemskie wojaże, jak np. odwiedziny rodziny cioci w Chicago, nie trwają dłużej niż mrugnięcie okiem.

Po zachłyśnięciu się ogromem kosmosu nasuwa się jednak refleksja i pytanie, czy Ziemia jest bezpieczna? W przestrzeni kosmicznej znajdują się przecież miliony obiektów, takich jak komety, meteoryty, asteroidy, które mogą zagrozić naszej planecie. Przed kilkudziesięcioma milionami lat boleśnie przekonały się o tym dinozaury, które wyginęły w następstwie zmian środowiska spowodowanych uderzeniem asteroidy (tak przynajmniej sugeruje jedna z powszechnie obowiązujących teorii). Na szczęście obecnie my, ludzie, jesteśmy wyposażeni w zaawansowane rozwiązania techniczne, które pozwalają nam nie tylko obserwować i eksplorować najodleglejsze zakątki Wszechświata, ale również aktywnie monitorować obiekty które mogą stanowić potencjalne zagrożenie dla naszego globu. Amerykańska agencja kosmiczna NASA prowadzi program, w ramach którego ustawicznie monitorowane są tzw. NEO (Near Earth Objects), czyli obiekty, których trajektorie ruchu znajdują się na tyle blisko Ziemi, że potencjalnie mogłyby wejść na tzw. kurs kolizyjny z naszą planetą. Aktualnie pod lupą pracowników NASA jest blisko 23 tys. tego typu obiektów, a co tydzień dochodzi ok. 30 nowych do monitorowania. Z pomocą przychodzi tu jak zwykle najnowsza technologia, która pozwala na zautomatyzowane monitorowanie wybranych obiektów, wychwytywanie ryzykownych i niosących zagrożenie zachowań (jak np. zmiana trajektorii lotu) oraz przesyłanie nam związanych z tym ostrzeżeń/alertów. Innymi słowy, dzięki wspomnianym rozwiązaniom jesteśmy w stanie ocenić poziom ryzyka, czy przypadkiem jakaś zabłąkana asteroida nie postanowiła odwiedzić naszej planety (odpukać…). Odpowiednio wczesna identyfikacja ewentualnego zagrożenia to bezcenny czas na podjęcie działań zapobiegawczych, jak np. rozbicie takiego obiektu w przestrzeni kosmicznej na mniejsze kawałki, w odpowiedniej odległości od Ziemi tak, by odłamki ominęły Ziemię lub uległy zniszczeniu wskutek wejścia w naszą atmosferę. Jakkolwiek byłoby to z pewnością piękne świetlne widowisko, niemniej lepiej byłoby, abyśmy nie musieli być jego świadkami.

Bankowość kosmiczna?

Z pewnością Czytelnicy zastanawiają się, jaki to ma związek z bankowością?… I czy na pewno czytają „Miesięcznik Finansowy BANK”, a nie np. periodyk dla miłośników astronomii? Otóż okazuje się, że filozofię i podejście do monitorowania obiektów podwyższonego ryzyka w przestrzeni kosmicznej można z powodzeniem zaadaptować na gruncie bankowym. Jeśli przyjmiemy, że gwiazdy to klienci bankowi (oczywiście życzę Państwu, by ich liczba była równie kosmiczna), a zagrażające Ziemi asteroidy (NEO) to klienci podwyższonego ryzyka (np. z zaległościami w płatnościach rat kredytów), których warto monitorować, by wcześniej podjąć działania prewencyjne, to w bankowości podobnie jak w astronomii dostępne są już rozwiązania do monitoringu i wczesnego ostrzegania o zdarzeniach podwyższonego ryzyka. Rozwiązania te to tzw. Early Warning Systems (systemy wczesnego ostrzegania), które mogą działać na poziomie lokalnym banku (dany bank widzi i monitoruje zachowania klienta tylko u siebie) lub na poziomie sektorowym (aktywność klienta monitorowana jest w całym sektorze bankowym i pożyczkowym).

Rozwiązania sektorowe dostarczane przez renomowane biura kredytowe na świecie cieszą się coraz większym zainteresowaniem wśród banków. Dzieje się tak z uwagi na niezaprzeczalną wartość, jaką dodają tego typu systemy, w postaci prawie że natychmiastowej informacji zwrotnej o zdarzeniach wiążących się z podwyższeniem ryzyka danego klienta.

Early Warning System BIK

Z nieukrywaną satysfakcją mogę powiedzieć, że do zacnego grona podmiotów oferujących systemy wczesnego ostrzegania dołączył również BIK z rozwiązaniem Early Warning System (EWS). Dzięki tej usłudze będziecie Państwo na bieżąco wiedzieli, czy dana asteroida, czyli w Państwa przypadku klient (z zaległościami od jednego dnia wzwyż) nie zbacza przypadkiem jeszcze bardziej z trajektorii swojego lotu: czy przypadkiem w związku z trudnościami ze spłatą zobowiązania powziętego w Państwa banku klient nie wnioskuje o kredyt lub zaciąga go w innych bankach lub firmach pożyczkowych, czy zobowiązanie kredytowe klienta w innym banku nie zostało przekazane do windykacji lub egzekucji, a może zmienił się stan salda jego zobowiązania kredytowego, wydłużył się okres opóźnienia w spłacie lub – co gorsza – klient ogłosił upadłość konsumencką.

Ta szeroka perspektywa monitorowania klienta (sektor bankowy i pożyczkowy) w ramach EWS jest o tyle istotna, że w przypadku banków spółdzielczych blisko 55% klientów z zaległościami posiada zobowiązania w dwóch lub więcej instytucjach finansowych. Obserwując zatem klienta wyłącznie z perspektywy banku, nie są Państwo w stanie dostrzec zagrożeń, które zbliżają się z nowych galaktyk.

W jaki sposób bank może wykorzystać alerty EWS? Przede wszystkim dzięki nim bank ma możliwość szybszej identyfikacji zdarzeń czy działań klienta, zwiększających jego ryzyko kredytowe (informację o zdarzeniu może dostać w dniu przekazania informacji do BIK), bank może szybciej zareagować na zmieniającą się sytuację klienta (bynajmniej nie mam tu na myśli defragmentacji, jak w przypadku asteroidy) i lepiej dopasować swoje strategie odzyskiwania należności, co per saldo wpływa na obniżenie kosztów i zwiększenie efektywności całego procesu.

Zarówno w astronomii przy monitorowaniu obiektów podwyższonego ryzyka, jak i w nowoczesnej bankowości, w obszarze odzyskiwania należności, liczą się rozwiązania pozwalające na automatyzowany monitoring klientów/podmiotów podwyższonego ryzyka oraz szybkie pozyskiwanie informacji, na postawie których można podjąć stosowne działania. Jak widać, w ostatecznym rozrachunku takie podejście pozwoli nam zarówno cieszyć się widokiem bezpiecznego rozgwieżdżonego nieba…, jak również w bankowości umożliwi zwiększenie efektywności działań odzyskiwania należności i obniżenie poziomu ryzyka kredytowego.

Early Warning System BIK (dalej: EWS BIK) to rozwiązanie o charakterze alertowym pozwalające na monitorowanie wybranej grupy klientów z opóźnieniem w spłacie i dostarczające informacje o wystąpieniu zdefiniowanych w ramach usługi zdarzeń alertowych, dotyczących sytuacji kredytowej poszczególnych klientów.
EWS BIK korzysta z danych przetwarzanych w bazie BIK Klient Indywidualny, na potrzeby wymiany danych kredytowych między poszczególnymi instytucjami sektora finansowego w Polsce, dzięki czemu zapewnia dostęp do kompleksowej informacji o aktywności kredytowej klienta. Usługi oferowane przez system adresowane są przede wszystkim do obszarów Collection, wspierających realizację procesów zarządzania ryzykiem i spłaty należności, zarówno na etapie prewindykacyjnym, jak i w realizacji działań windykacyjnych. Zapewniają dostęp do bieżących informacji mogących mieć istotny wpływ na przyszłą zdolność do spłaty zobowiązań przez klientów, co ułatwia instytucji finansowej dostosowywanie strategii zarządzania ryzykiem kredytowym do aktualnej sytuacji klienta, wspiera w optymalizacji kosztów i poprawie efektywności procesu odzyskiwania należności.
W ramach EWS BIK, instytucje finansowe mają możliwość aktywacji usługi monitoringu w odniesieniu do swoich klientów posiadających opóźnienia w spłacie zobowiązań kredytowych oraz, w zależności od zakresu alertu, który zostanie wybrany, otrzymywania powiadomień o wystąpieniu następujących zdarzeń dotyczących klienta w innych instytucjach sektora finansowego:

  1. Klient otworzył nowe zobowiązanie kredytowe lub został dołączony do aktywnego zobowiązania innego klienta.
  2. Zobowiązanie kredytowe klienta zostało zamknięte wraz z określeniem powodu zamknięcia (np. spłata zobowiązania, sprzedaż wierzytelności czy konsolidacja zadłużenia).
  3. Do BIK zostało złożone zapytanie z wnioskiem kredytowym monitorowanego klienta.
  4. Zobowiązanie kredytowe klienta zostało przekazane do windykacji lub egzekucji.
  5. Zmienił się stan salda zobowiązania kredytowego.
  6. Zmianie uległ okres opóźnienia w spłacie zobowiązania kredytowego.
  7. Zmianie uległ status upadłości konsumenckiej klienta (dostępne dla sektora bankowego).
    EWS BIK jest idealnym rozwiązaniem w kontekście wyzwań, jakie stawia przed sektorem finansowym dynamiczny rozwój technologiczny, oferując to, co dziś jest kluczową wartością dla każdej organizacji – szybki dostęp do precyzyjnie wyselekcjonowanych i skategoryzowanych informacji, kluczowych zarówno w budowaniu strategii, jak również wspierających w podejmowaniu decyzji w czasie rzeczywistym.
Udostępnij artykuł: