Niebezpiecznie szybki wzrost płac

Gospodarka / Rynek pracy

Stos pieniędzy, wykresy i diagramy na tle mapy świata
Fot. stock.adobe.com/Paulista

Na razie podwyżka płacy minimalnej o 7,1 % nie będzie miała większego znaczenia dla gospodarki

#WitoldGadomski: Rosnące szybciej niż wydajność płace są jedną z przyczyn inflacji, która sprawia, że realne wynagrodzenia (uwzględniające siłę nabywczą) spadają do poziomu, który jest dla przedsiębiorców do zaakceptowania #Inflacja #PłacaMinimalna @MRPiPS_GOV_PL

Rząd podniósł płacę minimalną, która od przyszłego roku wyniesie 2250 zł, a stawka godzinowa 14,7 zł. To więcej niż rząd proponował wcześniej. „Solidarność” domagała się podwyżki do 2278,5 zł, a OPZZ do 2383 zł, ale ostatecznie związki zaakceptowały rządową podwyżkę.

Podwyżka płacy minimalnej o 7,1 % na razie nie będzie miała większego znaczenia dla gospodarki, gdyż bezrobocie praktycznie nie istnieje, choć nie wszystkie osoby znajdują pracę w swoich zawodach. Większym jednak problemem jest brak pracowników, zwłaszcza w budownictwie i usługach, więc przedsiębiorcy, zwykle niechętni podwyżkom płac mają słabe argumenty.

Wzrost płacy minimalnej wpłynie na pozostałe wynagrodzenia

Problem jednak w tym, że płace minimalne ciągną w górę wynagrodzenia średnie, choćby dlatego, że niektóre kontrakty mają za podstawę płacę minimalną (np. wynoszą jej 3-krotność). Z drugiej strony coraz wyższe wynagrodzenie minimalne sprawia, że nasila się płacowa asymetria. W każdym kraju dochody ludności nie rozkładają się symetrycznie. Więcej jest osób o niższych niż średnie dochodach  niż osób o dochodach wyższych. W efekcie tzw mediana wynagrodzeń (czyli wielkość, dzieląca grupę na dwie równe części) wynosi około 80 % średniego wynagrodzenia.

Znacznie wyższe mają pracownicy w  dużych przedsiębiorstwach, a zwłaszcza w firmach z kapitałem zagranicznym (w 2015 roku zarobki były w nich o 44 % wyższe od średniej krajowej). Wzrost płacy minimalnej odczują więc przede wszystkim małe i średnie firmy, w których duża część pracowników otrzymuje już teraz wynagrodzenie niewiele większe od płacy minimalnej. W tych samych firmach często praktyką jest wynagradzanie nierejestrowane (popularnie „pod stołem”), nieopodatkowane i nie obciążone stawkami ZUS. Im wyższa płaca minimalna, tym częstsze są tego rodzaju praktyki.

Napędzamy inflację?

Polska ma jedną z najwyższych płac minimalnych  w naszej części Europy. W dodatku w ostatnich latach płaca minimalna rosła bardzo szybko. Od roku 2010 wzrosła, licząc w złotych, o 60 %, a w euro o 50 %. W ostatnich latach szybko też rosną wynagrodzenia średnie (oraz mediana). W okresie szybkiego wzrostu produkcji i produktywności nie jest to czynnik hamujący gospodarkę. Ale w I półroczu przeciętne miesięczne wynagrodzenie w sektorze przedsiębiorstw wzrosło o 7,3 %, czyli szybciej niż wydajność.

Wynagrodzenia – inaczej niż ceny produktów – są wielkością sztywną. Pracownicy godzą się na ich nominalne  obniżenie tylko w wyjątkowych sytuacjach, na przykład w obliczu ostrego kryzysu finansowego, takiego jaki przeżywała Grecja, Bułgaria lub małe kraje bałtyckie. Sztywność płac jest przyczyną szybkiego wzrostu bezrobocia w okresie spowolnienia gospodarczego, a także pogłębienia recesji. Rosnące szybciej niż wydajność płace są też jedną z przyczyn inflacji, która sprawia, że realne wynagrodzenia (uwzględniające siłę nabywczą) spadają do poziomu, który jest dla przedsiębiorców do zaakceptowania.

Miesięczne wynagrodzenie minimalne w euro

Kraje 2010 2018
Belgia 1 387,50 1 562,59
Bułgaria 122,71 260,76
Czechy 302,19 468,87
Niemcy : 1 498,00
Estonia 278,02 500,00
Irlandia 1 461,85 1 613,95
Grecja 862,82 683,76
Hiszpania 738,85 858,55
Francja 1 343,77 1 498,47
Chorwacja 385,48 465,72
Łotwa 253,77 430,00
Litwa 231,70 400,00
Luksemburg 1 682,76 1 998,59
Węgry 271,80 418,47
Malta 659,92 747,54
Holandia 1 407,60 1 594,20
Polska 320,87 480,20
Portugalia 554,17 676,67
Rumunia 141,63 407,45
Słowenia 597,43 842,79
Słowacja 307,70 480,00
Wielka Brytania 1 076,46 1 463,80
Albania 130,47 190,58
Serbia 222,37 282,51
Turcja 338,33 380,16
USA 872,32 1 077,94

Źródło: Eurostat

Udostępnij artykuł: