Poręczenia dla sektora MŚP: Cena ryzyka

NBS 2010/04

Jak powinien być skonstruowany system poręczeń, aby stanowił wsparcie dla banków i ich klientów, a w szczególności stymulował rozwój akcji kredytowej w sektorze MŚP? - odpowiedzi na to pytanie szukali uczestnicy sesji panelowej Forum Bankowego ZBP.

Jak powinien być skonstruowany system poręczeń, aby stanowił wsparcie dla banków i ich klientów, a w szczególności stymulował rozwój akcji kredytowej w sektorze MŚP? - odpowiedzi na to pytanie szukali uczestnicy sesji panelowej Forum Bankowego ZBP.

Przemysław Sztandera, członek zarządu Banku DnB Nord Polska S.A. przedstawił wyniki analizy rynku kredytowego w segmencie korporacyjnym. Aktualnie obok 8,6 tys. dużych przedsiębiorstw o przychodach rocznych powyżej 40 mln zł, funkcjonuje 75 tys. małych i średnich firm z obrotami od 10 do 30 mln zł, w tym 20 tys. zaciągających kredyty oraz 165 tys. podmiotów z przychodami od 3 do 10 mln zł, z których tylko 30 tys. korzysta z pożyczek. W segmencie 1,5 mln mikrofirm działa grupa 250 tys. przedsiębiorców z dostępem do elektronicznych kanałów dystrybucji produktów bankowych oraz dotacji unijnych, lecz bez wsparcia kredytowego. Z badania wynika, że około 1 mln mikrofirm preferuje standardowe produkty finansowe i zachowuje się pasywnie w relacjach z bankami, w tej grupie 300 tys. przedsiębiorców korzysta z kredytów. Istnieje ponadto niewielki rynek około 130 tys. wspólnot mieszkaniowych, z których aż 100 tys. współfinansuje działalność kredytami o niskim wolumenie jednostkowym 100-150 tys. zł.

Sektor MŚP: zamrożony tort mało syci!

Oznacza to, że w segmencie MŚP toczy się ostra rywalizacja banków o obsługę zaledwie 50 tys. małych i średnich firm. Tort do podziału nie jest duży. Czy grupa ponad 1,4 mln podmiotów gospodarczych, która nie korzysta z oferty kredytowej, będzie skłonna podjąć aktywną współpracę z bankami ze względu na swoje potrzeby rozwojowe? Zakładając scenariusz pozytywny, pozostaje wciąż otwarte pytanie: jak banki podzielą się tym tortem i na ile będą agresywne w jego dzieleniu?

Co ogranicza wzrost akcji kredytowej? W świetle ostatnich analiz nastąpiło pogorszenie standingu firm sektora MŚP. Objawia się to między innymi wydłużeniem rotacji należności i zobowiązań oraz zmniejszeniem ich płynności. Z tego powodu w grupie Banku DnB Nord Polska określony został dla nowych klientów minimalny poziom ryzyka tzw. acceptable risk criteria, który decyduje o przyznaniu kredytu. Jednym z kryteriów najważniejszych jest rating przedsiębiorcy. – Z naszej oceny wynika, że potencjał kredytowy firm z sektora MŚP jest niewielki. Na osłabienie dynamiki kredytów wpłynie również przyrost odpisów z tytułu utraty wartości aktywów banków. Portfel kredytów zagrożonych MŚP wzrósł z 4,9 proc. do ponad 7 proc., czyli prawie dwukrotnie. W grupie Banku DnB Nord Polska w 2010 r. wzrost odpisów wyniesie ponad 70 mln zł i mogę powiedzieć, że jest to nasz… budżet na szkolenia! Musimy wszyscy zadać sobie pytanie: czego nas nauczyli klienci, na których straciliśmy x złotych? W 2009 r. na szkolenia sektor bankowy przeznaczył kilka miliardów złotych. Bez odrobienia lekcji z globalnego kryzysu, wyrzucalibyśmy dzisiaj zarobione pieniądze w błoto.

NIE MA WYSP SZCZĘŚLIWOŚCI

MIROSŁAW POTULSKI

prezes Banku Polskiej Spółdzielczości SA

Jakość portfeli BS-ów jest dwukrotnie wyższa niż w bankach komercyjnych, lecz nie jesteśmy wyspą szczęśliwości, obsługujemy również firmy mocno zadłużone i upadające. Jeżeli spółdzielcy radzą sobie znakomicie z ryzykiem kredytowym, to między innymi dzięki współpracy z Biurem Informacji Kredytowej. Aktualnie w Grupie BPS z raportów BIK korzysta 250 banków, a paradoksalnie Rekomendacja T – tak przez nas krytykowana – zachęci pozostałe BS-y do bardziej aktywnego udziału w systemie wymiany informacji.

Na koniec 2009 r. w Grupie BPS została wygenerowana nadwyżka kapitałów 8,22 miliarda zł, a uwzględniając 20 proc. rezerwę środków płynnych – blisko 7 mld zł. W połączeniu z kapitałem nadwyżkowym GBW i MR Banku daje to około 11 mld zł. Dla porównania: obecnie na rynku międzybankowym dostępnych jest circa 60 mld zł, co oznacza że sektor bankowości spółdzielczej dysponuje blisko 20 proc. tego kapitału. Duży potencjał sektora BS-ów można wykorzystać w akcji kredytowej, lecz pod określonymi warunkami.

Z naszego punktu widzenia korzystna byłaby umowa ze Skarbem Państwa, aby cześć środków, które Bank Gospodarstwa Krajowego przeznacza na poręczenia, została skierowana na wykup obligacji emitowanych przez Bank BPS. Naszym zdaniem dawałoby to gwarancję ich efektywnego wykorzystania. Dzięki zwiększeniu akcji kredytowej banki spółdzielcze mogłyby bardziej aktywnie włączyć się w procesy aktywizacji tych obszarów gospodarki, które są istotne w polityce rządu. Dotyczy to między innymi uruchomienia większej puli kredytów preferencyjnych na zakup ziemi, procesów prywatyzacyjnych w rolnictwie i zwiększenia puli kredytów mieszkaniowych. Skarb Państwa objąłby w zamian emisję 10-letnich obligacji Banku BPS, z których 35 proc. moglibyśmy zaliczyć do funduszy własnych. Uważamy, że jest to optymalne rozwiązanie systemowe, stanowiące doskonały wehikuł dynamizowania akcji ...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: