Prawo: UOKiK bierze wszystko

BANK 2016/05

Gruntowna reorganizacja procedury abstrakcyjnej kontroli wzorców umownych, istotne zwiększenie kompetencji prezesa UOKiK oraz uznanie missellingu w sektorze finansowym za szczególną formę naruszenia zbiorowych interesów konsumentów - to tylko niektóre z postanowień nowelizacji ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw, uchwalonej jeszcze w poprzedniej kadencji parlamentu. Nowe przepisy weszły w życie 16 kwietnia br.

Gruntowna reorganizacja procedury abstrakcyjnej kontroli wzorców umownych, istotne zwiększenie kompetencji prezesa UOKiK oraz uznanie missellingu w sektorze finansowym za szczególną formę naruszenia zbiorowych interesów konsumentów - to tylko niektóre z postanowień nowelizacji ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów oraz niektórych innych ustaw, uchwalonej jeszcze w poprzedniej kadencji parlamentu. Nowe przepisy weszły w życie 16 kwietnia br.

Karol Materna

Rewolucja – to słowo wydaje się najbardziej adekwatnym określeniem zmian. Dotychczas to wyrok Sądu Ochrony Konkurencji i Konsumentów rozstrzygał o abuzywnym charakterze postanowień umownych. Od 16 kwietnia rolę organu rozstrzygającego w pierwszej instancji przejął prezes UOKiK. To nie tylko zmiana o charakterze kompetencyjnym, ale i zmiana trybu postępowania – z sądowego na administracyjny. W konsekwencji SOKiK został sprowadzony do roli organu odwoławczego. W jego gestii pozostanie również rozpatrywanie pozwów wniesionych przed 16 kwietnia br.; ustawodawca dał tu stosunkowo długi, bo aż dziesięcioletni, termin na rozstrzygnięcie wszystkich spraw zainicjowanych jeszcze pod reżimem wcześniejszego prawa. „Nowelizacja ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów w tym zakresie (…) przyniesie wymierne korzyści – przede wszystkim usprawni i przyspieszy interwencję w tego rodzaju sprawach, dzięki czemu wzorce zawierające zakazane klauzule będą szybciej eliminowane z obrotu, co w znaczący sposób ograniczy ich negatywne skutki dla konsumentów” – czytamy w uzasadnieniu do projektu wspomnianej ustawy. Wydłużony został także okres przedawnienia; dotychczas sprawy można było wnosić do SOKiK jedynie przez sześć miesięcy od dnia zaprzestania stosowania przez przedsiębiorcę spornych zapisów, dziś prezes UOKiK będzie mógł skutecznie interweniować przez trzy lata od chwili rezygnacji z używania danej klauzuli.

Decyzja natychmiastowa, czyli szlaban na wszelki wypadek

Zmieniono również kwalifikację prawną klauzuli niedozwolonej. Zgodnie z nowym art. 23a Ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów, stosowanie klauzul abuzywnych zostało wprost zakazane i objęte sankcją określoną w art. 106 ust. 1 pkt 3a wspomnianej ustawy. Prezes UOKiK uzyskał prawo do nakładania na przedsiębiorcę stosującego niedozwolone zapisy umowne kar pieniężnych w wysokości do 10 proc. obrotów wygenerowanych przez firmę w roku wcześniejszym. Równocześnie uchylony został art. 138b Kodeksu wykroczeń, przewidujący karę grzywny dla przedsiębiorcy lub członka zarządu spółki, który nie zastosował się do obowiązku usunięcia z wzorców umów zakwestionowanych przez sąd klauzul abuzywnych. Ustawodawca wskazał na „funkcję prewencyjną” kar pieniężnych jako podstawową przesłankę za ich wprowadzeniem. Dlatego przedsiębiorca, który zastosuje się w toku postępowania do zaleceń UOKiK, może uniknąć sankcji. „Skuteczność projektowanego modelu abstrakcyjnej kontroli postanowień wzorców umowy przejawia się na płaszczyźnie możliwości koncyliacyjnego zakończenia sporu, czy to na etapie postępowania wyjaśniającego, decyzji zobowiązującej (art. 23c) lub wystąpienia do przedsiębiorcy (art. 49a), bez wykorzystywania sankcji kary pieniężnej” – czytamy w uzasadnieniu do wspomnianego projektu ustawy.

Najwięcej kontrowersji budzi jednak ...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: