Sto poglądów w 14 miesięcy

Polecamy

W ciągu niespełna 14 miesięcy obowiązywania znowelizowanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ponad sto razy skorzystał z prawa do wyrażenia tzw. istotnego poglądu w sprawie – przypomina UOKiK. Opinie te miały zastosowanie do spraw, w których stroną były podmioty z sektora finansowego (banki, towarzystwa ubezpieczeniowe i instytucje pożyczkowe), jednak zgodnie z prawem istotny pogląd może być wyrażony w dowolnym postępowaniu sądowym dotyczącym obszaru ochrony konkurencji i konsumentów.

W ciągu niespełna 14 miesięcy obowiązywania znowelizowanej ustawy o ochronie konkurencji i konsumentów prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów ponad sto razy skorzystał z prawa do wyrażenia tzw. istotnego poglądu w sprawie – przypomina UOKiK. Opinie te miały zastosowanie do spraw, w których stroną były podmioty z sektora finansowego (banki, towarzystwa ubezpieczeniowe i instytucje pożyczkowe), jednak zgodnie z prawem istotny pogląd może być wyrażony w dowolnym postępowaniu sądowym dotyczącym obszaru ochrony konkurencji i konsumentów.

Nowe kompetencje UOKiK weszły w życie 17 kwietnia ubiegłego roku. Urząd nie jest pierwszą instytucją, która zgodnie z polskim prawem ma możliwość wyrażania istotnego poglądu w sprawach konsumenckich. Wcześniej uprawnienia takie uzyskał Rzecznik Finansowy, na mocy ustawy przekształcającej Rzecznika Ubezpieczonych w urząd wspierający konsumentów całego rynku finansowego. O ile jednak Rzecznik Finansowy ma prawo przedstawiać istotne poglądy w indywidualnych sprawach składających skargę stron, to UOKiK zajmie stanowisko jedynie wówczas, kiedy przemawia za tym interes publiczny. Nie zmienia to oczywiście generalnej zasady, w myśl której istotny pogląd ma zastosowanie jedynie wobec tego postępowania, w którym został wydany. - W każdym przypadku Prezes UOKiK ocenia stan faktyczny i prawny, orzecznictwo w danej sprawie oraz wniosek skierowany przez powodów. Dlatego ocena prawna przedstawiona przez urząd nie może stanowić odniesienia dla innych spraw, które pozornie mogą wydawać się podobne – czytamy w komunikacie wystosowanym przez UOKiK. Prezes Urzędu ma prawo wydać istotny pogląd zarówno na wniosek dowolnej strony postępowania – a więc zarówno konsumenta jak i przedsiębiorcy – jak też na prośbę sądu, a nawet z własnej inicjatywy, rzecz jasna jeśli uzna, iż dane postępowanie ma szczególne znaczenie dla poszanowania zasad wolnej konkurencji bądź ochrony praw konsumenckich.W jakich sprawach zabierał dotychczas stanowisko prezes UOKiK? Większość wydanych przez ten urząd istotnych poglądów odnosi się do kwestii związanych z kredytami denominowanymi w walucie obcej oraz opłatami likwidacyjnymi w ubezpieczeniach na życie z funduszem kapitałowym. Jedno z istotniejszych stanowisk, wydane w sprawie przeciwko instytucji pożyczkowej, dotyczyło również interpretacji pojęcia „trwałego nośnika”. Prezes UOKiK podkreślił jednocześnie, iż przygotowywane są istotne poglądy w sprawach odnoszących się do przedsiębiorców z innych sektorów gospodarki. - Wzrost liczby spraw wpływających do sądów powszechnych w sprawach konsumenckich stanowi niewątpliwie wyzwanie dla wymiaru sprawiedliwości. Dzięki możliwości przedstawienia istotnego dla sprawy poglądu możemy nie tylko wzmocnić pozycję konsumentów, lecz także przyczynić się do ujednolicenia orzecznictwa sądów powszechnych – podkreślił w komunikacie prasowym Marek Niechciał.

Warto równocześnie przypomnieć, iż istotny pogląd, zarówno wydany przez UOKiK jak również Rzecznika Finansowego, traktowany jest analogicznie jak każdy inny dowód w sprawie. Ostateczną decyzję podejmuje w każdym przypadku sąd, który, na podstawie pełnej zgromadzonej dokumentacji, ma prawo nie uwzględnić stanowiska UOKiK uznając, iż nie uwzględnia ono całej złożoności problemu. Tak właśnie stało się w przypadku wyroku Sądu Okręgowego w Warszawie w sprawie mBanku z dnia 22 czerwca br. Skład orzekający odrzucił wówczas stanowiska RF i UOKiK, sugerujące konieczność przewalutowania kredytu frankowego po kursie z dnia zaciągnięcia zobowiązania, wskazując, iż umowa o kredyt denominowany w walucie obcej została zawarta w sposób ważny, a zmianie powinna ulec wyłącznie nieprecyzyjna zasada przeliczania kursu franka.

Karol Jerzy Mórawski

Udostępnij artykuł: