Wydarzenia i opinie | KONGRES PRAWA BANKOWEGO I INFORMACJI | Nowe wyzwania regulacyjne w niepewnych czasach

BANK 2022/07

Prawnicy odgrywają kluczową rolę w procesie wdrażania coraz liczniejszych regulacji przez instytucje finansowe, choć znaczenie podejmowanych przez nich działań nie zawsze bywa należycie doceniane przez piony biznesowe – przypomniał dr Tadeusz Białek, wiceprezes Związku Banków Polskich, podczas inauguracji dziewiątego już Kongresu Prawa Bankowego.

Fot. yelosmiley/stock.adobe.com
Fot. yelosmiley/stock.adobe.com

Prawnicy odgrywają kluczową rolę w procesie wdrażania coraz liczniejszych regulacji przez instytucje finansowe, choć znaczenie podejmowanych przez nich działań nie zawsze bywa należycie doceniane przez piony biznesowe – przypomniał dr Tadeusz Białek, wiceprezes Związku Banków Polskich, podczas inauguracji dziewiątego już Kongresu Prawa Bankowego.

Odnosząc się do tematyki kolejnych sesji kongresu, wiceprezes ZBP zaznaczył, iż wybór wątków był niezmiernie trudny, z uwagi na mnogość zmian w otoczeniu regulacyjnym. Część z nich podyktowana jest sytuacją za wschodnią granicą, mowa o sankcjach dla obywateli rosyjskich i białoruskich czy ułatwieniach w korzystaniu z usług bankowych dla uchodźców z Ukrainy, swoje dołożyła niestabilna sytuacja makroekonomiczna.

Tadeusz Białek zwrócił uwagę, że część działań antyinflacyjnych może przynieść skutek odwrotny od zamierzonego, przykładem projekt tzw. wakacji kredytowych dla osób, które zaciągnęły kredyty hipoteczne. Nie brakuje również planowych zmian w przepisach, tak rangi unijnej, jak i krajowej. Do tych pierwszych zaliczyć można obowiązującą już dyrektywę o restrukturyzacji i upadłości, przygotowywaną obecnie dyrektywę o kredycie konsumenckim CCD2, czy powstające rozporządzenie w sprawie sztucznej inteligencji (Artificial Intelligence Act). Na rodzimym gruncie możemy się spodziewać zmian w ustawie antylichwiarskiej, a także nowelizacji przepisów odnoszących się do nieautoryzowanych operacji płatniczych. O trafności wyboru tematów tegorocznego wydarzenia świadczy fakt, że uczestniczyło w nim blisko 400 osób.

WIBOR na cenzurowanym?

Rosnące raty kredytów hipotecznych, bazujących na zmiennym oprocentowaniu przyczynią się do zwiększenia liczby pozwów kierowanych przeciwko bankom. Na problem ten wskazywali radca prawna Anna Cudna-Wagner, Partner, i ­Bartosz Miąskiewicz, Senior Associate w kancelarii CMS Cameron ­McKenna Nabarro Olswang Pośniak i Bejm. Zdaniem ­Katarzyny Urbańskiej, dyrektor Zespołu Prawno-Legislacyjnego ZBP, niektóre kancelarie prawne już zapowiadają ­aktywność na tym polu, m.in. poprzez podważanie reguł określania wskaźnika WIBOR. Równolegle mamy do czynienia ze składanymi przez szefa rządu deklaracjami rychłej likwidacji WIBOR-u i zastąpienia go inną stawką. Czy oznacza to zwiększone ryzyko dla umów bazujących na dotychczasowym wskaźniku?

Zagrożenia takiego nie dostrzega dr Tomasz Spyra, partner w kancelarii T. Studnicki, K. Płeszka, Z. Ćwiąkalski, J. Górski. Wykazał on, iż stosowanie stawki WIBOR posiada umocowanie w unijnym rozporządzeniu 2016/1011 (BMR). Jest to wskaźnik certyfikowany, co wyklucza zasadność zarzutów podnoszonych przez kredytobiorców i ich pełnomocników, jakoby stawka ta nie odzwierciedlała kosztów pozyskania kapitału przez bank, czy też nie była określana na podstawie danych transakcyjnych. Błędne jest też twierdzenie, jakoby WIBOR był podatny na manipulacje, skoro indeks ten nie jest ustalany indywidualnie przez poszczególne banki. Powodom pozostaje podnoszenie zarzutu niewystarczającego wykonania obowiązków informacyjnych, jednak nawet gdy sąd uzna ten argument, nie należy się spodziewać upadku całej umowy, a co najwyżej analizy pod kątem abuzywności.

Prelegent powołał się na praktykę Trybunału Sprawiedliwości UE, który bada takie sprawy, bazując na zapisach art. 4 ust. 2 dyrektywy 93/13 w sprawie nieuczciwych warunków w umowach konsumenckich. W hipotetycznej sytuacji orzeczenia nieważności umowy bankom przysługiwać będzie prawo dochodzenia wynagrodzenia za korzystanie z kapitału, co może oznaczać, że wygrana przyniesie klientowi efekt odwrotny od zamierzonego. W obliczu dotychczasowych doświadczeń niepokoi fakt, iż sądy zbyt automatycznie stosują upadek ...

Artykuł jest płatny. Aby uzyskać dostęp można:

  • zalogować się na swoje konto, jeśli wcześniej dokonano zakupu (w tym prenumeraty),
  • wykupić dostęp do pojedynczego artykułu: SMS, cena 5 zł netto (6,15 zł brutto) - kup artykuł
  • wykupić dostęp do całego wydania pisma, w którym jest ten artykuł: SMS, cena 19 zł netto (23,37 zł brutto) - kup całe wydanie,
  • zaprenumerować pismo, aby uzyskać dostęp do wydań bieżących i wszystkich archiwalnych: wejdź na aleBank.pl/sklep.

Uwaga:

  • zalogowanym użytkownikom, podczas wpisywania kodu, zakup zostanie przypisany i zapamiętany do wykorzystania w przyszłości,
  • wpisanie kodu bez zalogowania spowoduje przyznanie uprawnień dostępu do artykułu/wydania na 24 godziny (lub krócej w przypadku wyczyszczenia plików Cookies).

Komunikat dla uczestników Programu Wiedza online:

  • bezpłatny dostęp do artykułu wymaga zalogowania się na konto typu BANKOWIEC, STUDENT lub NAUCZYCIEL AKADEMICKI

Udostępnij artykuł: